|
Ministerstwo Edukacji Narodowej wydało poradniki przeznaczone dla nauczycieli kształcących uczniów z niepełnosprawnościami w szkołach integracyjnych i ogólnodostępnych, pod następującymi tytułami:
- "Mój uczeń nie słyszy". Poradnik dla nauczycieli szkół ogólnodostępnych.
- "Poradnik metodyczny". Dla nauczycieli kształcących uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim.
- "Poradnik dydaktyczny". Dla nauczycieli realizujących podstawę programową w zakresie szkoły podstawowej i gimnazjum z uczniami niewidomymi i słabo widzącymi.
Celem ich wydania było:
- zapoznanie nauczycieli szkół ogólnodostępnych i integracyjnych z problematyką kształcenia niepełnosprawnych uczniów,
- przekazanie propozycji organizacji zajęć z poszczególnych przedmiotów z uwzględnieniem możliwości ucznia niepełnosprawnego,
- poinformowanie o konieczności realizacji zadań szkolnych i zajęć rewalidacyjnych związanych z wyrównywaniem szans edukacyjnych ucznia z niepełnosprawnością,
- pokreślenie konieczności współdziałania nauczycieli poszczególnych przedmiotów szkolnych ze specjalistami z zakresu specjalności odpowiadającej konkretnej niepełnosprawności ucznia.
Informacje szczegółowe:
a. "Mój uczeń nie słyszy". Poradnik dla nauczycieli szkół ogólnodostępnych.
Ministerstwo Edukacji Narodowej zleciło przygotowanie poradnika metodycznego autorkom od wielu lat zawodowo związanych z uczniami z wadą słuchu. Poradnik zawiera informacje mogące być praktycznie stosowane przez nauczycieli uczniów z wadą słuchu na każdym poziomie kształcenia - ze szczególnym zwróceniem uwagi na klasy I-III szkoły podstawowej oraz naukę w gimnazjum. Obok informacji dotyczących przyczyn i wpływu uszkodzenia słuchu na rozwój dziecka - umieszczono wiadomości z zakresu rozwoju mowy dzieci z wadą słuchu. Drugą część stanowią informacje dotyczące relacji nauczyciel-uczeń - na poszczególnych zajęciach szkolnych ze zwróceniem szczególnej uwagi na język polski oraz matematykę. Ważne miejsce zajmują dwa zagadnienia - to jak dzieci słyszą w aparatach słuchowych oraz aspekt odczytywania przez dzieci z wadą słuchu mowy z ust. Są to ważne informacje dla nauczycieli, gdyż wskazują, że mimo wyposażenia dzieci nawet w najlepsze wsparcie techniczne ich nauka musi opierać się na bliskiej współpracy z rodziną oraz innymi specjalistami.
Osobny rozdział został poświęcony omówieniu współpracy nauczyciela z uczniem z wadą słuchu, ze szczególnym zwróceniem uwagi na rozwój czytania i pisania. Niezwykle ważna jest część poświęcona ocenie dziecka z zaburzonym słuchem. Poradnik został wzbogacony o informacje z ankiet przeprowadzonych wśród rodziców dzieci z wadą słuchu, którzy zdecydowali o spełnianiu obowiązku przez dzieci w szkołach ogólnodostępnych.
b. "Poradnik dydaktyczny". Dla nauczycieli realizujących podstawę programową w zakresie szkoły podstawowej i gimnazjum z uczniami niewidomymi i słabo widzącymi.
Jest to praca zbiorowa. Wśród autorów znalazła się grupa osób niewidomych, które po ukończeniu studiów wyższych pracują jako nauczyciele w szkołach specjalnych dla uczniów niewidomych. Poradnik ten jest adresowany przede wszystkim do nauczycieli pracujących z tymi dziećmi w systemie integracyjnym. Niewątpliwie będzie stanowił również cenną pomoc dydaktyczną dla nauczycieli szkół specjalnych, zwłaszcza dla nauczycieli młodych, rozpoczynających pracę w zawodzie, w których kształcą się niewidomi i słabo widzący uczniowie.
Poradnik został podzielony na 13 rozdziałów, w których każdy nauczyciel znajdzie interesujące go wiadomości teoretyczne i rozwiązania praktyczne. W rozdziałach od I-IV czytelnik znajdzie informacje o charakterze ogólnym, zawierające podstawowe wiadomości z zakresu okulistyki i tyflologii, metody pracy z dzieckiem słabo widzącym, wykorzystanie rysunku wypukłego i pisma brajla oraz zastosowanie środków technicznych w nauczaniu i rehabilitacji. Rozdziały od V do XIII poświęcone zostały nauczaniu początkowemu i dydaktyce zajęć poszczególnych przedmiotów wynikających z ramowego planu nauczania.
Ostatnia część poradnika zawiera informacje z zakresu rehabilitacji i edukacji dzieci niewidomych i słabo widzących jak również wiele pożytecznych adresów (w tym także internetowych) instytucji i organizacji działających dla dobra osób z dysfunkcją wzroku oraz zestawienie pomocy technicznych dla osób niewidomych i słabo widzących wraz z adresami sprzedawców.
c. "Poradnik metodyczny". Dla nauczycieli kształcących uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim.
Został on opracowany przez nauczycieli specjalistów pracujących w szkołach specjalnych dla uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim - z myślą o potrzebach ucznia z niepełnosprawnością intelektualną spełniających obowiązek szkolny w szkołach ogólnodostępnych i szkołach lub oddziałach integracyjnych. Obejmuje on sposoby racjonalnego nauczania poprzez dokładną analizę treści programowych oraz oparte na doświadczeniu nauczycielskim rozpoznanie metod, środków dydaktycznych i form pracy umożliwiających uczniom z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim opanowanie treści podstawy programowej kształcenia ogólnego.
W poradniku zawarto informacje na temat:
- przyczyn, dla których powstał ten poradnik,
- charakterystyki ucznia z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim,
- zasad organizowania integracyjnego kształcenia tych uczniów,
- realizacji podstawy programowej kształcenia ogólnego obowiązującej również uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim. Zwrócono uwagę nauczycieli, że uczniowie z tą niepełnosprawnością realizują program opracowany na podstawie obowiązującej podstawy programowej dostosowany do tempa rozwoju tych uczniów (a nie "jakiś program specjalny" , o który bardzo często jeszcze teraz pytają nauczyciele - zarówno szkół specjalnych, jak i szkół integracyjnych oraz ogólnodostępnych).
Nauczyciele kształcący uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim w szkołach specjalnych opracowali przykładowe scenariusze zajęć zintegrowanych według m.in. metody ośrodków pracy, zajęć edukacyjnych z poszczególnych przedmiotów dla szkoły podstawowej oraz zajęć edukacyjnych dla przedmiotów obowiązujących w gimnazjum, - rodzaju i sposobów realizacji zajęć rewalidacyjnych prowadzonych z tymi uczniami.
Dystrybucja:
Wszystkie poradniki zostały wydane w nakładzie po 10 000 egzemplarzy.
Zgodnie z umową zawartą z Toruńskimi Zakładami Graficznymi "ZAPOLEX" - po 500 egzemplarzy każdego z poradników przekazano - do 16 kuratoriów oświaty, ze wskazaniem na szkoły, w których kształcą się uczniowie z danymi niepełnosprawnościami. Za ich dalszą dystrybucję odpowiedzialne są odpowiednie wydziały kuratoriów oświaty.
Poza tym poradniki otrzyma 16 uniwersytetów - prowadzących wydziały pedagogiczne, akademie pedagogiczne i wyższe szkoły pedagogiczne, biblioteki pedagogiczne i ich filie, wojewódzkie ośrodki metodyczne.
Jednocześnie informujemy, że został już wydany zeszyt "Biblioteczki Reformy" Nr 35 - Ministerstwo Edukacji Narodowej o kształceniu integracyjnym i specjalnym.
Zawiera on informacje dotyczące:
 kształcenia specjalnego uczniów z różnymi niepełnosprawnościami realizowanego w szkołach specjalnych, szkołach i oddziałach integracyjnych oraz w szkołach ogólnodostępnych,
podstawy programowej kształcenia ogólnego, programów i planów nauczania dla wszystkich etapów kształcenia,
strategii wyrównywania szans edukacyjnych uczniów niepełnosprawnych poprzez organizowanie współdziałania różnych partnerów publicznych i organizacji społecznych,
finansowania kształcenia uczniów z niepełnosprawnościami.
W zeszycie przedstawiono również przykłady odpowiedzi na pytania kierowane do MEN przez różnych respondentów.
Osoby zainteresowane proszone są o zgłaszanie się do właściwych terenowo kuratoriów oświaty.
Informacje szczegółowe mogą udzielić przedstawiciele departamentu Profilaktyki Społecznej i Kształcenia Specjalnego (dyr. Urszula Grodzka, Teresa Serafin, Wiesława Szczapaniak-Maleszka, Cezary Zawistowski).
| Wojciech Książek (Wiceminister Edukacji Narodowej)
|
|
